Praca artystyczna często wiąże się z nieregularnymi dochodami, a nieprzewidziane zdarzenia życiowe mogą nagle pozbawić twórców środków do życia. Z myślą o takich sytuacjach Ministerstwo Kultury i Dziedzictwa Narodowego dysponuje specjalnym mechanizmem wsparcia finansowego. W 2026 roku obowiązuje kolejny nabór wniosków o przyznanie pomocy socjalnej z Funduszu Promocji Kultury.
Czym jest pomoc socjalna dla twórców?
W przeciwieństwie do stypendiów (przyznawanych na realizację przyszłych projektów) czy nagród okolicznościowych (będących formą uhonorowania za dorobek artystyczny), pomoc socjalna to jednorazowe, bezzwrotne wsparcie finansowe o charakterze ratunkowym.
Jest ona przyznawana twórcom i artystom, którzy znaleźli się w przejściowo lub trwale w trudnej sytuacji materialnej. Do najczęstszych przesłanek uprawniających do starania się o to świadczenie należą:
- Ciężka, przewlekła choroba wymagająca kosztownego leczenia lub rehabilitacji.
- Wiek lub niepełnosprawność, które uniemożliwiają dalszą, aktywną pracę zarobkową w zawodzie artysty.
- Nagłe zdarzenia losowe (np. pożar, kradzież sprzętu niezbędnego do pracy twórczej, zalanie mieszkania).
- Brak stałych źródeł utrzymania i drastyczny spadek dochodów, uniemożliwiający zaspokojenie podstawowych potrzeb życiowych.
Wsparcie to ma na celu złagodzenie skutków trudnej sytuacji, zapewnienie bezpieczeństwa bytowego i umożliwienie powrotu do funkcjonowania. Przyznane środki mają charakter zapomogi i nie podlegają rozliczeniu za pomocą faktur czy sprawozdań z wykonania dzieł artystycznych. O pomoc socjalną można ubiegać się dwa razy w roku. Obecnie pomoc ta wynosi 5000 zł.
Cześć! Jesteśmy Stowarzyszenie
Dom Kultury Niezależnej!
Podaruj nam 1,5%!
Nasz KRS 0000543423.
Dziękujemy!
Kto może ubiegać się o wsparcie?
Zasadniczą różnicą między pomocą socjalną a nagrodą okolicznościową jest to, że o wsparcie socjalne twórca może i powinien wnioskować samodzielnie.
Warunkiem koniecznym jest udokumentowanie swojego dotychczasowego dorobku artystycznego (portfolio, publikacje, recenzje, wydawnictwa, zrealizowane wystawy czy spektakle). Ten system wsparcia jest skierowany do osób, dla których twórczość stanowiła lub stanowi ważny element życia zawodowego, a nie jedynie hobbystyczny dodatek.
Regulamin, terminy i pobieranie wniosków
Procedura naboru wniosków na rok 2026 ma charakter ciągły. Oznacza to, że aplikacje o pomoc socjalną z Funduszu Promocji Kultury można składać przez prawie cały rok kalendarzowy (patrz regulamin). Jednak podobnie jak w przypadku innych mechanizmów publicznych, najbezpieczniej jest złożyć dokumenty w pierwszym półroczu. Pula środków w budżecie na dany rok jest ograniczona i systematycznie maleje w miarę przyznawania kolejnych zapomóg.
Do prawidłowo wypełnionego formularza należy dołączyć nie tylko dokumentację dorobku, ale przede wszystkim dowody potwierdzające trudną sytuację życiową i materialną. Mogą to być m.in. aktualne zaświadczenia lekarskie, orzeczenia o stopniu niepełnosprawności, dokumenty z urzędu skarbowego (zaświadczenie o dochodach) lub deklaracja podatkowa za poprzedni rok, czy stosowne zaświadczenia z ośrodka pomocy społecznej lub z Urzędu Pracy.
- wytyczne na rok 2026: Zostały określone w ustawie oraz w oficjalnym ogłoszeniu o naborze na dany rok.
- Gdzie pobrać regulamin i wnioski: Regulamin i komplet aktualnych formularzy do pobrania (w łatwym do edycji formacie) oraz dokładna lista niezbędnych załączników znajdują się na rządowej stronie.
- Link bezpośredni: Ogłoszenie o naborze wniosków o pomoc socjalną z Funduszu Promocji Kultury 2026
Uwaga! Konieczna jest znajomość regulaminu!
Regulamin jest zmieniany co roku i obecnie można zauważyć, że grupa odbiorców tego świadczenia uległa maksymalnemu zawężeniu! Trzeba mieć na uwadze, że od decyzji odmownej nie można się odwołać, a takowa może wystąpić z powodu błędów formalnych (czyli brak znajomości regulaminu). O pomoc socjalną można wnioskować dwa razy w roku kalendarzowym, przy czym błędem formalnym jest przedwczesne złożenie kolejnego wniosku. Można to zrobić dopiero po upływie trzech miesięcy od wydania pierwszej decyzji. Drugi wniosek może zostać zaakceptowany w sytuacjach, gdy udowodni się, że zła sytuacja uległa jeszcze większemu pogorszeniu. Niestety, biurokracja nie ułatwia życia twórcom i artystom, którzy faktycznie potrzebują pomocy socjalnej z FPK.
Artykuł powstał dzięki dotacji przyznanej przez Narodowy Instytut Wolności-Centrum Rozwoju Społeczeństwa Obywatelskiego.
Tagi: MKiDN, NIW - CRSO, pomoc socjalna
Share On Facebook
Tweet It
